آرمان تحلیل

سر خط اخبار
آرمان تحلیلاخباربررسی صنعت سیمان

بررسی صنعت سیمان

۱۷ خرداد ۱۴۰۰ ۰۴:۲۶

صنعت سیمان در حالی طی یک دهه گذشته تحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله نوسانات ارزی، قیمت‌گذاری دستوری، رقابت منفی، عدم توسعه اقتصادی، وضع تعرفه و محدودیت از طرف همسایگان و بازپرداخت تسهیلات ارزی، یکی از پرچالش‌ترین دوره‌های فعالیت خود را شاهد بود که شرکت‌های فعال در این حوزه تنها برای ادامه حیات خود اقدام به تولید و فروش کردند.

بررسی صنعت سیمان

امروزه مصرف سیمان در نقش نهاده‌ ساختمانی و عمرانی می‌تواند به عنوان یکی از شاخص‌های پیشرفت کشورها در نظر گرفته شود. در کشور ایران حدود ۷۶ شرکت تولیدکننده در حوزه سیمان و کلینکر با ظرفیت اسمی حدود ۸۸ میلیون تن وجود دارد. ایران با تولید ۶۰ میلیون تن سیمان در سال ۲۰۲۰، در رتبه هفتم تولید در جهان قرار دارد. رکود در ساخت و ساز داخلی و کاهش بودجه عمرانی دولت و محدودیت‌های بوجود آمده در صادرات باعث شد تا ایران نتواند از بخش عمده‌ای از ظرفیت تولید سیمان خود استفاده کند، با این حال پیش‌بینی می‌شود ظرفیت تولید، به دلیل تکمیل کارخانجات در دست احداث تا پایان سال ۱۴۰۱ به بیش از ۹۰ میلیون تن بالغ شود.

صنعت سیمان

اطلاعات پایه صنعت سیمان

مواد اولیه صنعت سیمان را سنگ آهک، سنگ گچ، سنگ سیلیس، سنگ آهن، سنگ آلوویوم، خاک مارل، پوزولان، سرباره و ... تشکیل می‌دهند. تمام مواد اولیه صنعت سیمان از داخل کشور تهیه و تامین می‌شود. برای تولید هر تن سیمان به طور متوسط ۱۰۵ متر مکعب گاز طبیعی و ۱۱۰ کیلووات برق مصرف می‌شود. افزایش نرخ پاکت سیمان طی سال‌های اخیر نیز موجب افزایش بهای تمام شده تولید شده است. بیشترین هزینه تولید شرکت‌های سیمانی مربوط به حقوق و دستمزد پرسنل (حدود ۳۰ درصد) است. پس از آن هزینه پاکت مصرفی (حدود ۲۰ درصد) و مواد مستقیم مصرفی، بالاترین رقم هزینه تولید را در شرکت‌های سیمانی دارا هستند. هر ساله در فصل زمستان همزمان با برودت هوا، گاز شرکت‌های سیمانی قطع می‌گردد. مازوت همواره به عنوان سوخت جایگزین در این صنعت مطرح می شود. اغلب کارخانه‌ها مخازن ذخیره مازوت را در زمان تاسیس در نظر می‌گیرند، اما نرخ خرید مازوت از شرکت ملی پخش، زمان تسویه، آلودگی ناشی از مصرف مازوت و هزینه بالای حمل از پالایشگاه ... همواره مورد مناقشه بوده‌ که این موضوع تمایل مصرف مازوت در شرکت‌ها را کاهش داده است. کوره دوار کارخانه‌های سیمانی، یکی از مهم‌ترین بخش‌های تولید کلینکر است. کیفیت آجرهای نسوز تولید داخل برای کوره ها در حد مطلوب نبوده و پاسخگوی نیاز کارخانه‌های سیمانی نیست؛ لذا بیشتر کارخانه‌های سیمانی جهت جلوگیری از تعمیرات و توقفات متعدد ناشی از ریزش آجر و سوراخ شدن کوره ترجیح می‌دهند از جنس وارداتی استفاده کنند.

 

نواسانات دهه اخیر

صنعت سیمان به عنوان یکی از صنایع استراتژیک و پیش‌نیاز توسعه اقتصادی طی دهه‌های اخیر فراز و نشیب بسیاری را تجربه کرده است. پیش از دهه ۱۳۸۰ و اوایل دهه  ۱۳۹۰ فزونی تقاضا بر عرضه موجب شد تا فضای دلالی و بازار سیاه گسترش یابد.

 از سال ۱۳۸۴ سیمان وارد فهرست کالاها و خدمات سبد حمایتی شد و به این ترتیب شاهد آغاز قیمت‌گذاری دستوری محصولات این صنعت بودیم. با توجه به حجم بالای تقاضای داخلی سیمان جهت مصرف در پروژه‌های ساختمانی و عمرانی و افزایش درآمدهای ارزی دولت، درخواست مجوز تاسیس یا توسعه کارخانه‌های سیمان در نقاط مختلف کشور بوجود آمد. تاسیس و راه‌اندازی کارخانه سیمان به طور متوسط ۳ تا ۵ سال زمان نیاز دارد.

بر اساس برنامه راهبردی توسعه صنعت سیمان، چشم‌انداز کسب جایگاه سوم جهان با تولید سالانه ۱۲۰ میلیون تن به عنوان رتبه اول ظرفیت تولید در منطقه و صادرات جهانی با عرضه ۳۲ میلیون تن سیمان به کشورهای منطقه در سال ۱۴۰۴ و توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت هدف‌گذاری شده است. سیاست‌گذاری نادرستی که وضعیت توسعه اقتصادی کشور، منطقه، ناوگان حمل و نقل و سایر عوامل نتوانست موجب تعدیل آن شود.

به طور کلی، سرانه مصرف سیمان در هر کشور رابطه مستقیم با نرخ رشد اقتصادی آن کشور دارد و در ایران، عدم رشد اقتصادی متناسب با اهداف از پیش تعیین شده موجب گردید تا این صنعت با مازاد عرضه همراه شود.

نرخ لحظه ای بازار

آخرین نرخ هاتغییرات

محصولات پتروشیمی

فوب فارسهفتگی - دلارتغییرات

PVC۱۸۰۹+۰.۱۷٪

PP۱۲۶۳-۱۱.۳۷٪

PEسنگین۹۴۹-۲.۶۷٪

PE سبک۱۱۹۴-۳.۸۶٪

PE خطی۱۱۲۲-۶.۰۳٪

اوره گرانوله۳۱۲+۱۱.۴۳٪

اوره پریل۳۴۲+۱۰.۳۲٪

متانول۲۴۵-۲.۰۰٪

اتیلن گلایکل۷۷۲+۰.۱۳٪